Pszenżyto ozime Medalion – bezostna odmiana HR Strzelce
Medalion to bezostna odmiana pszenżyta ozimego wyhodowana przez Hodowlę Roślin Strzelce i zarejestrowana w 2020 roku. Sklep Agrii oferuje pszenżyto Medalion jako kwalifikowany materiał siewny C1 w worku 25 kg.
Wybierając materiał siewny na sezon jesienny, rolnicy poszukują odmian łączących wysoki potencjał plonowania z niskimi wymaganiami glebowymi i stabilnością w trudnych warunkach pogodowych. Pszenżyto ozime Medalion spełnia te kryteria z nawiązką – jest to rzadko spotykane na rynku pszenżyto bezostne, które wyróżnia się znakomitym wyrównaniem ziarna, masą tysiąca ziaren (MTZ ok. 45 g) oraz wysoką liczbą opadania. Dzięki niskiemu zapotrzebowaniu glebowemu i silnemu wigorowi początkowemu odmiana ta rewelacyjnie sprawdza się we wszystkich rejonach uprawy pszenżyta w Polsce.
Bezostny kłos – co to zmienia w praktyce?
Bezostność oznacza kłos bez sztywnych ości. U pszenżyta ozimego bezostność jest cechą rzadką i otwiera Medalionowi drogę do zbioru na zielonkę i kiszonkę, a nie tylko na ziarno.
Ości to sztywne wyrostki plew wyrastające z kłosa. Badania nad pszenżytem paszowym wskazują, że ości starszych odmian mogą obniżać pobranie paszy przez bydło i spowalniać przyrosty. Hodowla Roślin Strzelce wiąże bezostność Medaliona wprost z przydatnością odmiany do zbioru na zielonkę i kiszonkę. Bezostny kłos pozwala jednej odmianie obsłużyć dwa kierunki użytkowania: ziarno paszowe oraz paszę objętościową.
Na jakie gleby i po jakim przedplonie siać Medalion?
Medalion jest odmianą elastyczną w doborze stanowiska. Pszenżyto Medaliom ma wymagania stanowiskowe określane jako niskie. Medalion sprawdza się po kukurydzy, burakach i poplonach ścierniskowych.
Pszenżyto ozime jako gatunek znosi stanowiska trudniejsze niż pszenica ozima. Żadne niezależne źródło tej różnicy ocen nie rozstrzyga. Określenie „odmiana na słabe gleby” nie ma zatem pokrycia w źródłach. Na stanowiskach słabszych niż zakres pszenżyta pewniejsze jest żyto ozime, na przykład żyto hybrydowe Stannos oraz żyto ozime Helltop.
Odczyn gleby a tolerancja odmiany
Katalog Hodowli Roślin Strzelce z 2022 roku ocenia tolerancję Medaliona na zakwaszenie gleby na 5,0 w skali dziewięciostopniowej. Nota 5,0 oznacza w tej skali wartość średnią.
Stanowisko pod Medaliona nie musi mieć w pełni uregulowanego odczynu.
Jaka jest zalecana norma wysiewu dla odmiany pszenżyto ozime Medalion?
Zalecana norma wysiewu dla odmiany pszenżyto ozime Medalion wynosi od 240 do 370 nasion/m², w zależności od planowanego terminu siewu oraz warunków glebowych.
Ze względu na bardzo wysoki współczynnik krzewienia, pszenżyto ozime Medalion nie wymaga gęstego siewu w terminach optymalnych. Wytyczne siewne przedstawiają się następująco:
- termin wczesny: 240–270 nasion/m²
- termin optymalny: 270–310 nasion/m²
- termin lekko opóźniony: 350–370 nasion/m²
Podczas obliczania normy w kg/ha należy uwzględnić zdolność kiełkowania materiału siewnego oraz masę tysiąca ziaren (MTZ ok. 45 g). Przy siewie po późno schodzących przedplonach (np. kukurydza na ziarno) warto zwiększyć obsadę do wartości górnej z przedziału.
Długa słoma, która nie wylega
Medalion to odmiana długosłoma, a katalog Hodowli Roślin Strzelce podaje jej wysokość na około 114 cm. Odporność Medaliona na wyleganie jest oceniana jako wysoka do bardzo wysokiej.
Karta produktu i ulotka Agrii oceniają odporność Medaliona na wyleganie jako bardzo wysoką i wyższą niż u wielu odmian krótkosłomych. Hodowla Roślin Strzelce podaje dla tej samej cechy ocenę „wysoka”. U pszenżyta wysokość roślin nie przekłada się wprost na ryzyko wylegania, ponieważ o wyleganiu decydują także sztywność i grubość źdźbła. Długa słoma jest korzyścią dla gospodarstw zbierających słomę na ściółkę i paszę. Medalion ma wczesny termin dojrzewania, co skraca ekspozycję łanu na pogodę żniwną.
Zdrowotność i parametry ziarna
Medalion ma bardzo wysoką odporność na mączniaka prawdziwego, septoriozę liści, septoriozę plew, rdzę brunatną i choroby podstawy źdźbła. Zimotrwałość Medaliona oceniono na 5,5 w skali dziewięciostopniowej.
Odporność na choroby
Medalion ma wysoką odporność na fuzariozę kłosa i rynchosporiozę, a na pozostałe pięć chorób bardzo wysoką.
Tabela 1. Profil odporności na choroby grzybowe odmiany pszenżyto ozime Medalion
| Cecha | Ocena |
| Mączniak prawdziwy | bardzo wysoka |
| Septorioza liści | bardzo wysoka |
| Septorioza plew | bardzo wysoka |
| Rdza brunatna | bardzo wysoka |
| Choroby podstawy źdźbła | bardzo wysoka |
| Fuzarioza kłosa | wysoka |
| Rynchosporioza | wysoka |
Parametry ziarna
Tabela 2. Kluczowe parametry agronomiczne i jakościowe ziarna odmiany pszenżyto ozime Medalion
| Cecha | Ocena / wartość |
| Zimotrwałość | 5,5 (skala 9-stopniowa) |
| Masa tysiąca ziaren (MTZ) | 45 g / 48,9 g |
| Wyrównanie ziarna | 97% |
| Liczba opadania | wysoka; nota 6 (skala 9-stopniowa) |
| Porastanie ziarna w kłosach | 4,1 (skala 9-stopniowa) |
| Krzewienie | bardzo wysokie; siła krzewienia 7,0 |
| Dynamika rozwoju jesiennego | 8,0 (skala 9-stopniowa) |
| Tolerancja na zakwaszenie gleby | 5,0 (skala 9-stopniowa) |
Plonowanie w doświadczeniach COBORU 2017–2019
Medalion plonował powyżej wzorca przez trzy kolejne lata doświadczeń COBORU. Na poziomie a1 Medalion osiągnął 107% wzorca w 2017 roku, 102% w 2018 roku i 104% w 2019 roku.
Poziom a1 oznacza przeciętną agrotechnikę, a poziom a2 intensywną, z wyższym nawożeniem azotem i ochroną fungicydową. Procent odnosi się do wzorca danego roku, którego wartość zmienia się między latami.
Tabela 3. Wyniki plonowania odmiany pszenżyto ozime Medalion w badaniach COBORU w latach 2017–2019
| Rok doświadczeń | Poziom a1 (% wzorca) | Wzorzec a1 (dt/ha) | Poziom a2 (% wzorca) | Wzorzec a2 (dt/ha) |
| 2017 | 107% | 83,7 | 104% | 98,6 |
| 2018 | 102% | 75,8 | 100% | 83,5 |
| 2019 | 104% | 80,7 | 104% | 89,9 |
a1 — agrotechnika przeciętna; a2 — intensywna. Źródło: ulotka Agrii „Medalion — opis odmiany”, dane COBORU.
Medalion utrzymał wynik na poziomie wzorca lub wyżej we wszystkich sześciu pomiarach, co świadczy o stabilności plonowania, a nie o rekordzie. Hodowla Roślin Strzelce dodaje hasło „Nr 1 plonowania w 2019 roku”, które pozostaje wypowiedzią hodowcy, a nie wynikiem COBORU.
„Odmiana Medalion pokazuje, że tradycyjne pszenżyto długosłome może posiadać sztywność źdźbła przewyższającą odmiany krótkie, nie ustępując im pod względem plonu. Wysoki współczynnik krzewienia oraz wysoka masa tysiąca ziaren na poziomie 45 g pozwalają uzyskać gęsty, wyrównany łan nawet przy zmniejszonej normie wysiewu na słabszych glebach.” – Kornelia Pikulska, koordynator produktu nasiona.
Co kupujesz i czym zaprawić?
Sklep Agrii oferuje Medalion jako kwalifikowany materiał siewny w kategorii C1, w worku 25 kg. Zaprawą nasienną przypisaną do Medaliona w ofercie Agrii jest Premis Plus.
Kategoria C1 oznacza materiał kwalifikowany pierwszego rozmnożenia, czyli partię o potwierdzonej tożsamości odmianowej i sprawdzonej czystości. Ziarno z własnego rozmnożenia takiej kontroli nie podlega. Do zaprawiania Medaliona sklep Agrii wskazuje zaprawę nasienną Premis Plus. Gospodarstwa zaprawiające większe partie mogą wybrać Premis Plus w opakowaniu 10 l. Pozostałe preparaty zbiera kategoria zaprawy nasienne do zbóż.
Najczęstsze pytania o pszenżyto Medalion
Medalion to odmiana bezostna o wczesnym terminie kłoszenia i dojrzewania, zimotrwałości ocenionej na 5,5 w skali dziewięciostopniowej i dobrej tolerancji na opóźniony siew.
Czy pszenżyto ozime Medalion nadaje się do opóźnionego siewu?
Tak, pszenżyto ozime Medalion charakteryzuje się dynamicznym tempem rozwoju jesiennego i bardzo silnym krzewieniem, dzięki czemu świetnie sprawdza się przy zasiewach opóźnionych, np. po kukurydzy czy burakach.
Czy pszenżyto ozime Medalion można uprawiać na słabszych glebach?
Tak, pszenżyto ozime Medalion ma niskie wymagania stanowiskowe i jest wysoce elastyczne w doborze pola, zapewniając wysokie plonowanie również na słabszych i mniej zasobnych glebach.
Czy odmiana pszenżyto ozime Medalion wymaga intensywnego skracania?
Mimo że jest to odmiana długosłoma (114 cm), pszenżyto ozime Medalion posiada naturalnie bardzo wysoką odporność na wyleganie. Przy standardowym nawożeniu azotowym wystarczająca jest podstawowa regulacja wzrostu w fazie BBCH 31.
Czym różni się pszenżyto ozime Medalion od większości tradycyjnych odmian?
Pszenżyto ozime Medalion jest odmianą bezostną. Brak ostek ułatwia omłot i podnosi wartość użytkową słomy w gospodarstwie, przy jednoczesnym zachowaniu rewelacyjnych wyników plonowania.
Czy Medalion nadaje się na zielonkę i kiszonkę?
Tak, Medalion ma kłos bezostny, dlatego nadaje się do zbioru na zielonkę i kiszonkę oraz na ziarno paszowe. Ości starszych odmian pszenżyta mogą obniżać pobranie paszy objętościowej przez bydło.
Czy Medalion można siać w opóźnionym terminie?
Tak, Medalion ma dobrą tolerancję na opóźnienie siewu, a katalog hodowcy przewiduje dla odmiany trzeci, opóźniony termin siewu.
